TR
EN
Bir Eğitim Aracı Olarak Mevlevî Çilesi
Öz
Manevi olgunlaşmanın yolu insanın nefsine, yani aşırı isteklerine savaş açmasıdır. Bu savaşın uygulamasına Mevlevilikte "çile" denir ve 1001 gün sürer, hizmetle yapılır. Hizmet, olgun birinin yanında, onun eğitimi altından bulunarak devam eder. Gözlem yoluyla öğrenme, bir model şahsı taklit etme ve örnek alma iyi bir olgunlaşma yöntemidir. Çile müddetince model şahıslardan âdap, erkân ve davranış kuralları öğrenilir Çileye girmek mutfakta başlar. Mutfak (matbah) sadece yemeklerin hazır-anıp pişirildiği yer değildir. Aynı zamanda Mevlevi dervişlerinin çileye soyunup, hazırlanma, yetişme, pişme ve olgunlaşma sürecini geçirdikleri yerdir. Çileye başlayan aday, başta kendisinden önce çileye girmiş olanların hizmetini seyreder. Daha sonra ayakçı, pazarcı, bulaşıkçı, somatçı, meydancı gibi hizmetlerde bulunur. Bu arada semâ çıkarır. Ayrıca kabiliyetine göre şiir, edebiyat, musikî, hat gibi güzel sanat alanlarında ilerler. Bu yolculuğu tamamlayanlara ancak hayranlık duyulur. Şeyh Galib, İsmail Dede Efendi, Tahiru’l-Mevlevi gibi bir çok ileri gelen isimler Yenikapı Mevlevihanesi’nde çile çıkarmışlar; en basit hizmetlerden başlayıp sonunda kemale ermişlerdir.
Anahtar Kelimeler
References
- Abdülbaki Gölpınarlı, Mevlânâ’dan Sonra Mevlevîlik, İstanbul, 1953.
- Ali Alparslan, Şeyh Galib, Ankara, 1988.
- Annemarie Schimmel, Sayıların Gizemi, çev. Mustafa Küpüşoğlu, İstanbul, 2000.
- Asaf Halet Çelebi, Mevlânâ ve Mevlevîlik, İstanbul, 1957.
- Aşçı İbrahim Dede, Aşçı Dede’nin Hâtıraları, haz. Mustafa Koç-Eyüp Tanrıverdi, Kitabevi, İstanbul, 2006.
- Bârihüdâ Tanrıkorur, “Bir Eğitim Mimarisi: Mevlevî Matbah-ı Şerîfi”, I. Milletlerarası Mevlânâ Kongresi (Tebliğler), Selçuk Üniversitesi, Konya, 1988.
- Barihüdâ Tanrıkorur, “Mevlevîyye”, DİA., XXIX, Ankara, 2004.
- Beşir Ayvazoğlu, “Şeyh Galib’in Hayatı” (Şeyh Galib Kitabı içinde, haz. Beşir Ayvazoğlu), İstanbul Büyükşehir Belediyesi Yayınları, İstanbul 1995.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Religion, Society and Culture Studies
Journal Section
Research Article
Authors
Mehmet Demirci
Türkiye
Publication Date
December 31, 2007
Submission Date
October 15, 2007
Acceptance Date
-
Published in Issue
Year 1970 Volume: 7 Number: 3