Farklı Meslek Üyelerinin Dogmatik Dindarlık, Ahlaki Yargı Düzeylerinin Hayatın Anlamı ve Amacına Etkisi

Humans need to understand and interpret the world they live in. Professions determine how individuals think and behave. Employees who find meaning in their work feel better. It is also known that these employees have higher satisfaction levels. Religion is another phenomenon that guides people on how to shape their lives by explaining the meaning of life, orders and prohibitions, moral values, and death. It is believed that the realization of the relationship between the meaning and purpose of life, spirituality, and moral judgment by community leaders such as academics, teachers, nurses, religious officials, and police will increase professional productivity. This study aimed to determine the effect of spirituality and moral judgment levels of members of different occupations on the meaning and purpose of life. For this purpose, answers to the following questions were sought;
Do the participants' moral judgment, dogmatic religiosity, and the meaning and purpose of life scores differ according to different occupations?
Is there a relationship between the meaning and purpose of life, morality, dogmatic religiosity, age, gender, marital status, and family variables (nuclear family/extended family)?
Do the variables of morality, dogmatic religiosity, age, gender, marital status, and family variables significantly predict the meaning and purpose of life?
The descriptive and cross-sectional study was conducted between September and November 2019. The study group consisted of 249 people who were academicians, teachers, nurses, religious officials, and police. The age range of the participants included in the study differed from 22 to 65, with an average age of 34.43. 120 (48.2%) of the participants were female and 129 (51.8%) were male. Data were collected using Personal Information Form, Dogmatism Scale, Meaning and Purpose in Life Questionnaire, and Moral Judgment Proficiency Test. The obtained data were analyzed by the researchers with the SPSS for Windows 20.00 statistical software package. Multiple regression analysis, Pearson Product Moment Correlation, and one-way ANOVA were used in the analysis of the data. The occupational group with the highest moral judgment skill score is the police. While religious officials and police were the two occupational groups with the highest dogmatic religiosity scores; the two groups with the lowest dogmatic religiosity scores are recorded as academics and nurses. It was observed that the meaning and purpose of life scores of the participants in different occupational groups did not differ. In the research, it has been determined that there is a significant relationship between the moral variable and the meaning and purpose of life. As a result of the multiple regression analysis conducted on the predictors of morality, religiosity, age, gender, marital status, and family variables, which are thought to affect the meaning and purpose of life, it was determined that moral variables and marital status have a relationship with the meaning and purpose of life and these variables predict the meaning and purpose of life. In conclusion, we recommend that in-service training programs on the meaning of life and moral values should be organized for all groups of occupations, nurses should be provided with education programs on spiritual care, and that the study should be repeated with larger sample groups including groups of other professions.

İnsanlar, yaşadıkları dünyayı anlama ve yorumlama ihtiyacı içerisinde olan varlıklardır. Hayatın anlamına dair birden çok farklı görüş bulunmaktadır ve anlam her bireye göre farklılık göstermektedir. Meslekler bireylerin düşünme ve tutum sergileme özelliklerini de belirlemektedir. Yaptıkları işi anlamlı bulan çalışanlar, kendilerini daha iyi hissettiklerini ifade etmektedirler. Ayrıca bu çalışanların duydukları tatmin düzeyleri daha yüksek olduğu bilinmektedir. Din, hayatın anlamı, emir ve yasaklar, ahlâkî değerler, ölüm ve ölüm sonrası gibi konularda insanlara açıklamalar yaparak yaşamlarını nasıl şekillendirecekleri hakkında yol göstermekte olan bir diğer olgudur. Hayatın anlamı ve amacı, dindarlık ve ahlaki yargı gibi olguların arasındaki ilişkinin, akademisyen, öğretmen, hemşire, din görevlisi ve polis gibi toplum lideri olan meslek üyelerinde bilinmesinin mesleki verimi arttıracağı düşünülmektedir. Bu çalışma, farklı meslek üyelerinin dindarlık ve ahlaki yargı düzeylerinin hayatın anlamı ve amacına etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaç doğrultusunda aşağıdaki sorulara cevap aranmıştır; Farklı mesleklere göre katılımcıların ahlaki yargı, dogmatik dindarlık ve hayatın anlamı ve amacı puanları farklılaşmakta mıdır?
Hayatın anlamı ve amacı, ahlak, dogmatik dindarlık, yaş, kadın, evli ve geniş aile değişkenleri arasında bir ilişki var mıdır?
Ahlak, dogmatik dindarlık, yaş, kadın, evli ve geniş aile değişkenleri hayatın anlamı ve amacını anlamlı düzeyde yordamakta mıdır?
Araştırma, tanımlayıcı ve kesitsel tipte bir çalışma olup veriler Eylül- Kasım 2019 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmanın örneklemini, farklı meslek gruplarında (akademisyen, öğretmen, hemşire, din görevlisi ve polis) çalışan 249 birey oluşturmuştur. Çalışmaya dahil edilen katılımcıların yaş aralığı 22- 5 arasında değişmekte olup, yaş ortalaması 34.43’dür. Örneklemin 120’si (%48,2) kadın, 129’u (% 51,8) erkektir. Araştırma verileri; “Kişisel Bilgi Formu”, “Dini Dogmatizm Ölçeği”, “Hayatın Anlam ve Amacı Ölçeği” ve “Ahlaki Yargı Yeteneği Testi” ile elde edilmiştir. Araştırma verileri, araştırmacılar tarafından bilgisayar ortamında SPSS for Windows 20.00 istatistik paket programı yardımıyla analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; çoklu regresyon analizi, Pearson Momentler Çarpımı Korelasyonu ve tek yönlü ANOVA kullanılmıştır. Ahlaki yargı yeteneği puanı en yüksek olan meslek grubu polislerdir. Dogmatik dindarlık puanı en yüksek iki meslek grubunu din görevlileri ve polisler oluştururken; dogmatik dindarlık puanı en düşük iki grup ise akademisyenler ve hemşirelerdir. Farklı meslek grubunda yer alan katılımcıların hayatın anlam ve amacı puanlarının farklılaşmadığı görülmüştür. Araştırmada ahlak değişkeni ile hayatın anlamı ve amacı arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Hayatın anlamı ve amacı üzerinde etkisi olduğu düşünülen ahlâk, dindarlık, yaş, kadın, evli ve geniş aile yordayıcıları ile ilgili yapılan çoklu regresyon analizi sonucunda ahlâk ve evli değişkenlerin hayatın anlamı ve amacı ile bir ilişkisi olduğu tespit edilmiş ve bu değişkenlerin hayatın anlamı ve amacını yordadığı görülmüştür.
Çalışmanın sonuçlarına ilişkin; çalışmaya dahil edilen tüm meslek mensuplarına yaşamın anlamı, ahlaki değerler konularının yer aldığı hizmet içi eğitim programlarının düzenlenmesi, hemşirelere yönelik manevi bakım konusu ile ilgili eğitim planlamaları yapılması, başka meslek üyelerinin eklendiği daha geniş örneklemle çalışmanın tekrarlanması önerilmiştir.