Araştırma Makalesi

İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf

Cilt: 20 Sayı: 1 30 Haziran 2020
PDF İndir
EN TR

İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf

Öz

İhtiyatî tedbir, davanın açılması ile kesin hükmün verilmesi arasında geçen süre zarfında, dava konusu malda meydana gelebilecek ve hükmün icrasını imkânsız veya çok güç hâle getirebilecek zararlara karşı öngörülmüş bir geçici hukukî korumadır. Amaç, davacının davayı kazanması hâlinde dava konusu mala kavuşmasını dava sırasında veya davadan önce emniyet altına almaktır. Bu amacı ve geçici niteliği gereği ihtiyatî tedbir talebi, basit yargılama usulüne göre incelenir ve karar için davacının iddiasını yaklaşık olarak ispat etmesi yeterli görülür. İhtiyatî tedbir terimi modern dönem öncesi İslâm hukuk terminolojisinde yer almaz. Ancak İmam Mâlik başta olmak üzere Mâlikî hukukçular tarafından ele alınan ve “ukle, tevkîf ve haylûle” gibi isimlerle anılan uygulama, ihtiyatî tedbire karşılık gelir. Mâlikîler, günümüz hukuk sistemlerinde olduğu gibi ihtiyatî tedbir kararı alınabilmesi için davacının iddiasını yaklaşık olarak ispat etmesini yeterli görmüşler ve delilin kuvvetine ve dava konusu mala göre kararın nasıl uygulanacağına dair ayrıntılı düzenlemeler yapmışlardır. Bu çalışmada İslâm hukuku açısından ihtiyatî tedbir, Mâlikî hukukunda yer alan uygulama çerçevesinde ele alınacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Arslan, Ramazan vd. Medenî Usul Hukuku. Ankara: Yetkin Hukuk Yayınları, 2019.
  2. Atalı, Murat vd. Medenî Usul Hukuku. Ankara: Yetkin Yayınları, 2019.
  3. Atar, Fahrettin. İslâm İcra ve İflâs Hukuku. İstanbul: Marmara Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Yayınları, 1990.
  4. Atar, Fahrettin. “Haciz”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 14/518-520. İstanbul: TDV Yayınları, 1997.
  5. Berâziî, Ebû Saîd Halef b. Ebi’l-Kâsım b. Süleymân el-Ezdî el-Kayrevânî. et-Tehzîb fi’htisâri’l-Müdevvene. thk. Muhammed el-Emîn Veled Muhammed Sâlim b. eş-Şeyh. 4 Cilt. Dubai: Darü’l-Buhûs li’d-Dirâsâti’l-İslâmiyye ve İhyâi’t-Türâs, 1420-1423/1999-2002.
  6. Bilmen, Ömer Nasuhi. Hukûk-ı İslâmiyye ve Istılâhât-ı Fıkhiyye Kâmusu. 8 Cilt. İstanbul: Bilmen Basım ve Yayınevi, ts.
  7. Cezîrî, İbnü’l-Kâsım Alî b. Yahyâ el-Cezîrî. el-Maksadü’l-mahmûd fî telhîsi’l-ukûd. thk. Asunción Ferreras. Madrid: Agencia Española de Cooperación Internacional: el-Vekâletü’l-İsbâniyye li’t-Teâvüni’d-Devlî, 1998.
  8. Cündî, Ziyâüddîn Ebü’l-Mevedde (Ebü’s-Safâ, Ebü’z-Ziyâ) Halîl b. İshâk b. Mûsâ el-Cündî. el-Muhtasar. thk. Ahmed Alî Harekât. Beyrut: Darü’l-Fikr, 1995.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Din Araştırmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2020

Gönderilme Tarihi

26 Şubat 2020

Kabul Tarihi

11 Haziran 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 20 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Dilek, U. B. (2020). İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf. Marife Dini Araştırmalar Dergisi, 20(1), 119-144. https://doi.org/10.33420/marife.694690
AMA
1.Dilek UB. İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf. Marife. 2020;20(1):119-144. doi:10.33420/marife.694690
Chicago
Dilek, Uğur Bekir. 2020. “İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf”. Marife Dini Araştırmalar Dergisi 20 (1): 119-44. https://doi.org/10.33420/marife.694690.
EndNote
Dilek UB (01 Haziran 2020) İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf. Marife Dini Araştırmalar Dergisi 20 1 119–144.
IEEE
[1]U. B. Dilek, “İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf”, Marife, c. 20, sy 1, ss. 119–144, Haz. 2020, doi: 10.33420/marife.694690.
ISNAD
Dilek, Uğur Bekir. “İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf”. Marife Dini Araştırmalar Dergisi 20/1 (01 Haziran 2020): 119-144. https://doi.org/10.33420/marife.694690.
JAMA
1.Dilek UB. İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf. Marife. 2020;20:119–144.
MLA
Dilek, Uğur Bekir. “İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf”. Marife Dini Araştırmalar Dergisi, c. 20, sy 1, Haziran 2020, ss. 119-44, doi:10.33420/marife.694690.
Vancouver
1.Uğur Bekir Dilek. İslâm Yargılama Hukukunda İhtiyatî Tedbir: Mâlikî Hukukunda Ukle/Tevkîf. Marife. 01 Haziran 2020;20(1):119-44. doi:10.33420/marife.694690